Ekmekçilik Sözlüğü

Evde ekmek yapımı ile ilgili sık kullanılan terimlerin açıklamaları. Hem Türkçe hem de uluslararası terminoloji dahil edilmiştir.

Autolyse (Otolit)
Un ve suyun karıştırılıp 20-60 dakika bekletilmesi. Gluten gelişimini kolaylaştırır ve unun suyu emmesini sağlar.
Bench Rest
Preshaping sonrası hamurun 15-30 dakika dinlendirilmesi. Gluten gevşer ve final şekillendirme kolaylaşır.
Bulk Fermentation
Birinci fermantasyon. Yoğurma sonrası hamurun toplu halde mayalandığı aşama. Genellikle hacim iki katına çıkana kadar sürer.
Crumb
Ekmek içi yapısı. Gözenek boyutu, dağılımı ve doku özellikleri.
Dutch Oven
Dökme demir tencere. Fırında buhar ortamı oluşturmak ve profesyonel kabuk elde etmek için kullanılır.
Gluten
Buğday proteinlerinin su ile oluşturduğu elastik ağ yapısı. Hamurun kabarmasını ve şekil tutmasını sağlar.
Hidrasyon
Hamurdaki su miktarının un ağırlığına oranı. Yüzde olarak ifade edilir (örn. %65 hidrasyon).
Lame
Pişirme öncesi hamur yüzeyine çizik (skor) atmak için kullanılan keskin bıçak veya jilet tutucu.
Levain
Ekşi maya başlatıcısı. Doğal mayalar ve bakteriler içeren canlı kültür.
Otolit
Bkz. Autolyse.
Overproofing
Aşırı mayalanma. Hamur gereğinden fazla kabarır, gluten yapısı zayıflar ve pişince çökme riski oluşur.
Pencere Testi
Gluten gelişimini kontrol etme yöntemi. Hamur parçası gerildiğinde ince, yarı saydam zar oluşuyorsa gluten yeterli demektir.
Poke Test (Parmak Testi)
Fermantasyon durumunu kontrol etme yöntemi. Parmakla hafifçe bastırıldığında izin geri gelme hızı değerlendirilir.
Preshaping
Ön şekillendirme. Final şeklinden önce hamura gevşek bir form verilmesi.
Proofing
İkinci fermantasyon. Şekillendirme sonrası hamurun son kabarma aşaması.
Retard
Hamurun buzdolabında yavaş fermantasyona bırakılması. Lezzet gelişimini artırır ve zamanlama esnekliği sağlar.
Scoring
Pişirme öncesi hamur yüzeyine kesik atma. Kontrollü genişleme sağlar ve dekoratif görünüm oluşturur.
Stretch and Fold
Germe ve katlama tekniği. Yoğurmaya alternatif olarak gluten geliştirme yöntemi.
Underproofing
Yetersiz mayalanma. Hamur yeterince kabarmamış, yoğun ve sıkı iç yapı oluşabilir.

Kavramları Derinlemesine Öğrenin

Hidrasyon

Farklı hidrasyon oranlarının hamur ve ekmek üzerindeki etkileri.

Detaylı bilgi

Fermantasyon

Maya aktivitesi, zaman-sıcaklık ilişkisi ve aşamalar.

Detaylı bilgi

Tanımlar bu sitedeki kullanım içindir. Bilimsel tanım iddiası taşımaz; basitleştirilmiş açıklamalar sunulmuştur.